Slechte Pijn

Op "Aangetekend, hier, lees ik dat Jan Simoen een nieuw boek heeft! Hoera! Laat ik nu alles wat Simoen tot nu toe schreef, geweldig fijn hebben gevonden. Zijn nieuwe boek heet "Slecht", en gaat over een jongen die zit te wachten in een politiebureau, nagelbijtend wachtend, op wat komen gaat. Bij het lezen van Jan's vorige boeken maakte ik me met graagte de bedenking dat niet alle vervolgen op eerdere boeken slecht zijn. Zijn trillogie over de familie met een Kroatische - gevluchtte - moeder, Irina, en een Belgische vader, Pierre, en de drie kinderen, Jonas, Anna en Michaël - is ronduit schitterend. Drie boeken lang weet Simoen de lezer aan zijn boeken te kluisteren. Door de toon, die ernstig is met een grappige ondertoon, en passend gevloek. Hij is een van de weinigen die met gevloek in jeugdboeken, kan wegkomen, waar vloeken in passen zonder dat ze gratis zijn. Heerlijk. Ik ga mezelf geweldig veel pijn doen dit najaar. Heerejee...

14 november 1907 - 14 november 2007: 100 jaar Astrid Lindgren

Misschien wel het bekendste boek van Astrid Lindgren, na “Pipi Langkous”, deze “De gebroeders Leeuwenhart”. Jonatan en Karel wonen met hun moeder op de benedenverdieping van een huis in de stad. Karel (Jonatan noemt hem “Kruimel”) is echter ernstig ziek, en weet dat hij gauw zal sterven. Bij een brand die hun hele huis verwoest, is het echter niet hij, die door naar beneden te springen op de rug van zijn broer het leven laat, maar Jonatan… Jonatan heeft Karel verteld waar je heengaat als je doodgaat: je komt terecht in Nangijala, een land van vrede en geluk… Dus hoopt Karel om daar ook snel aan te komen.
Dit boek is veel meer dan wat je te lezen krijgt over wat de beide broers in Nangijala beleven. Misschien beleven ze het samen wel helemaal niet. Je krijgt spannende avonturen voorgeschoteld, die mooi, maar soms ook erg wreed, als het leven zelf, beschreven worden. Je leert Katla kennen, en Goudhaan, de baas van de herberg in het Kersendal in Nangijala, en Sofia, met haar duiven. Dit boek is prachtig geschreven, het is triest, maar je wordt er op een of andere manier ook warm van. Dit is te danken aan hoe Lindgren beschrijft hoe de beide broers met elkaar zijn, of niet zijn. Aan de andere kant van het Kersendal ligt het Bramendal, en zijn wrede heerser Tengil, die beiden het kwaad symboliseren. Een symboolboek over leven en dood, en hoe je daarmee kunt omgaan, misschien wel. Een van de allermooiste kinderboeken die er bestaan, geloof ik.
De Gebroeders Leeuwenhart / Astrid Lindgren ; vertaling uit het Zweeds door Rita Verschuur ; illustraties Ilon Wikland.- 13e druk.- Amsterdam : Ploegsma, 2002.- 206p.: ill.- Oorspr. Titel: Bröderna Lejonhjärta.- ISBN: 90 216 1592 4
Meer over Astrid Lindgren
Nog meer...

Olle / Wim Vromant ; Linda Schacht

Olle is schilder. Behalve op zondag. Op zondag hoort een net pak, en een kroket op je bord. Een luie stoel, en een bloem in je knoopsgat. Wat een fijn boek is dit! Het heeft zelfs “Toon Tellegen-trekjes”, en misschien hebben Vromant en Tellegen dit boek wel samen geschreven. Het is een heerlijk verhaal. Het gaat over nadenken over jezelf, en wat je dan met gedachten moet doen. En of je soms dingen moet doen die nieuw zijn, die je niet gewend bent, zoals op reis gaan. Op een dag, niet zondag, na hard gewerkt te hebben om Freek de olifant in een nieuw grijs kleurtje te hebben gestopt, Ooievaars Nel bek te hebben roodgeschilderd, gaat Olle nadenken over wat Nel zei: “straks ben je oud, en dan heb je niks van de wereld gezien. Ook Freek zei Olle dat hij al voor de vijftiende keer Spa Hanje ging, en dat dat Olle zeker ook goed zou doen. Maar Olle is een huismus. ’s Avonds kijkt hij TV, maar “Vertrek van je plek” ziet hij nooit, dan slaapt hij allang. Tussen zijn vier muren.Op een dag beslist Olle zomaar dat hij weggaat. Met zijn auto, die anders nooit van stal komt, en zonder tandpasta. Waarheen hij zal gaan, weet hij niet. Wanneer hij tijdens zijn zoektocht een zwerfkat tegenkomt die hem zegt dat ze naar Par Heis gaat, besluit hij dat hij ook naar Par Heis zal gaan. Daar staat hij boven op de Eikeltoren, en gaat hij een museum vol kunst binnen. Hij vindt de schilderijen die daar hangen mooi. En hij ontdekt dat niet iedereen hetzelfde mooi vindt, maar dat hij van kunst houdt. Dan gaat hij tevreden naar huis, en wil hij zijn eerste klanten, koeien Loes, Lies en Truus hun gezichten wel eens zien, wanneer hij ze een nieuw kleurtje heeft gegeven. Ze praten trouwens over zichzelf en over kalfjes…Schitterend boek, met “Tellegen-trekjes”. Je gaat ervan nadenken. En dat is goed. Dat hoort zo, bij een goed boek. Dit boek gaat over dingen die je gewoon bent van te doen, achter je te laten, en nieuwe dingen ontdekken, en ontdekken dat die dingen ook de moeite waard zijn, echter zonder moralistisch trekje. De tekeningen zijn echt schitterend, ze zijn liefelijk, en in de geest van het boek, zijn ze zelfs een beetje kunstig, gemaakt met krantencollages. (Waarbij ik het niet kon laten om nu te gaan uitvissen uit welke krant de stoelen in Olles woonkamer waren gekomen!)Over het taalgebruik is echt niks te zeggen, het verhaal, de tekeningen, de voortgang, het klopt allemaal. Heerlijk. Een uitdaging, een juweeltje.
Olle / Wim Vromant.- Wielsbeke : De Eenhoorn, 2004

Ik ben geen racist / Per Nilsson

Svenne, een op dat moment 17 jarige jongen, woont met zijn vader in een dorp op het Zweedse platteland. Wanneer hij met vrienden naar de kermis gaat in een naburig dorp, wordt hij neergestoken door een allochtone jongen. Na dit gebeuren, krijgt hij enkele dagen later bezoek thuis van ene Nils Dackeman. Dackeman lijkt van plan om een partij op te richten, de partij Rechtvaardig Zweden… Svenne twijfelt: zijn vader is kort geleden omgekomen bij een banaal ongeluk, zijn moeder heeft hij nooit gekend. Iedereen in het dorp vindt Svenne nu een ietwat een zielig iemand: moeder weg, vader ook weg, neergestoken: alleen op de wereld. Dackeman belooft Svenne hem aan te nemen, hij kan zijn hulp worden bij zijn op te richten partij. Svenne zwicht: zijn loon om een beetje in Dackemans tuin te werken, en een eigen huisje op het terrein: makkelijk zat. Maar dan gaan de poppen aan het dansen… Er gebeuren dingen die Svenne nooit zelf heeft gewild…Goed boek, al weet ik langs de andere kant ook niet goed wat ik ervan moet denken. Het gegeven “racisme”, en wat dat met je kan doen, het wordt je door je strot geramd. De compositie van het verhaal ontbreekt een beetje. In vroeger werk mocht de lezer zelf het een en ander uitzoeken, al was Nilsson er wel altijd klaar voor om je heel bewust te maken: milieuproblematiek, drankmisbruik, alles kwam aan bod, maar nooit zomaar: het waren mooi gecomponeerde boeken, met onverwachte hoeken, je mocht zelf nog gaan nadenken, met personages van vlees en bloed. In “Ik ben geen racist” ook wel, nog harder misschien, maar het blijft een gewoon goed geschreven verhaal, spelend in de brandende actualiteit. Pim Fortuyn, de charismatische leider uit Nederland, komt zelfs om het hoekje kijken. Al zal dit gegeven waarschijnlijk door de vertaalster uit het Zweeds, naar de Nederlandse politiek zijn vertaald. Het is bijna eng. Het boek zit zo dicht bij je en bij gebeurtenissen die de laatste tijd ook België beroer(d)en, dat haast niet anders kan dan een mening vormen, je leest het boek niet even tussendoor. Anderzijds biedt dit boek weinig vernieuwends. Svenne vertelt je vanuit zijn standpunt, hoe het zover is kunnen komen, en dat verwondt haast. Het leeft. Om heel kort te gaan handelt dit boek over racisme en geen racisme, en wat dat met een mens aanvangt. Ook in dit boek weer: (helaas voor Nilsson) de achterflap vertelt je eigenlijk al in veel te grote lijnen waar het boek heen gaat, en dat is in dit geval haast geen reden meer om het boek te lezen. Nilsson heeft het geluk dat ik wordt aangetrokken door zijn naam, door eerder geschreven prachtige boeken, anders had ik het boek gelaten voor wat het was.
Ik ben geen racist / Per Nilsson ; vertaald door Femke Blekkingh Muller.- Rotterdam : Lemniscaat, 2007.- 297p.- oorspr. Titel: Svenne, en (o)möjlig berättelse.-
ISBN 978 90 5637 922 3

Delicatessen

Hmmjammie, waarvoor een literair najaar al niet goed is. Om "Eén Miljoen Vlinders" van Edward van de Vendel te ontdekken, en de bijhorende - prachtig vertelde! - CD, ingelezen door Roel Vander Stukken. (En ja, mensen die het kunnen weten: de mens kan na "Niets" drie jaar geleden, niets meer misdoen voor mij. Hoewel ik natuurlijk gezond kritisch blijf). Je kunt prachtig volgen, en er is zelfs tijd om tussen het vertellen op de cd door, naar de prenten in het boek te kijken. (Al zou dat op de cd wel een ietsje meer tijd mogen zijn, maar het viel me op, dat er tijd voor was). Prachtig boek over groot worden, en je eigen toekomst tegemoet te gaan, heel erg subtiel allemaal. Mooi!
Ook: "Linus". Niet zomaar een boek, waarin Pieter Gaudesaboos samen met Sabien Clement en Mieke Versyp, wat mij betreft een beetje teruggaat naar eerder werk als "Hoe oma plots verdween", qua vorm. Dit boek biedt je een spel. Een jongetje dat heel eenzaam is, en mooie verhalen, doorweven met geknutsel van Pieter Gaudesaboos en schilderijtjes, haast, van Sabien Clement. Heerlijk.

Wanneer...

... is het lente? Als je de ozon in de lucht kunt ruiken, en als het langer licht blijft.
... is het herfst? Als de blaadjes verkleurd van de bomen vallen, en het helaas veel te snel donker wordt, en je 's morgens je bed niet uitraakt.
... Als "Het Andere boek" voor de deur staat, en daarop volgend, haast, "De Boekenbeurs."
... Ook wel: als het nieuwe boeken regent.